Svedočanstvo o vekovnoj tradiciji, jezičkom bogatstvu i neprocenjivom doprinosu kuluri Vojvodine.
Bački Petrovac zauzima centralno i neprocenjivo mesto u kulturnoj, jezičkoj i istorijskoj mapi
Vojvodine.
Kao demografsko, duhovno i obrazovno središte slovačke zajednice u ovom delu Evrope, Petrovac već više od dva veka predstavlja luču prosvetiteljstva, očuvanja nacionalnog identiteta i skladnog multietničkog suživota.
Istorija ove sredine svedoči o izuzetnoj snazi i posvećenosti naroda koji je, došavši na prostore Panonske nizije sredinom 18. veka, uspeo ne samo da sačuva svoj izvorni identitet, već i da izgradi model zajednice za ugled.
- Čuvar jezičkog blaga i specifičnosti govora:
Jezička baština slovačkog stanovništva u Bačkom Petrovcu i okolnim mestima predmet je dubokog
divljenja i naučnih istraživanja još od kraja 19. veka.
Istaknuti filolozi i etnografi, poput: Františeka Pastrneka, Jana Stanislava, Ozrena Subotića i kasnije akademika Danijela Dudoka, zabeležili su jedinstvenost petrovačkog govora.
Petrovački dijalekat predstavlja fascinantan sintetički fenomen, sačuvao je tradicionalne arhaične elemente srednjoslovačkog tipa, ali se istovremeno kroz živopisne kontakte sa susednim narodima razvio u prepoznatljiv i bogat jezički sistem.
Petrovac je tokom više od dva veka izrastao u pravo naučno i kulturno središte Slovaka u Južnoj Bačkoj. Kroz rad škola, štamparija, gimnazije i matičnih ustanova, lokalni govor i kultura pretočeni su u trajnu vrednost za celokupnu vojvođansku zajednicu.
Bogatstvo lokalnog leksičkog fonda i fleksibilnost govora Bačkog Petrovca ostavili su dubok trag u etnografskim i dialektološkim monografijama. Istraživači ističu kako su slovački doseljenici sa izuzetnom pažnjom i ljubavlju prenosili svoju reč sa kolena na koleno, istovremeno obogaćujući rečnik kroz tradicionalne zanate, zemljoradnju i specifične običaje.
- Centralna uloga u razvoju obrazovanja i institucija:
Još tokom 19. veka, Bački Petrovac je prerastao okvire običnog seoskog naselja i postao prava kulturna prestonica. Osnivanjem slovačke gimnazije, formiranjem obimnih bibliotečkih fondova, izdavanjem listova i začetkom pozorišnog života, Petrovac je postao zamajac kulturnog preporada.
Istorijski podaci pokazuju izuzetnu stabilnost i posvećenost stanovništva očuvanju svog identiteta kroz vekove.
- Nasleđe koje inspiriše buduće generacije:
Danas je Bački Petrovac savremena, uređena i napredna opština koja sa ponosom baštini svoju bogatu istoriju.
Spoj tradicionalnih vrednosti, marljivosti ljudi, bogate gastronomske i folklorne ponude, kao i snažnih naučnih i obrazovnih temelja, čini ovu sredinu jednim od najlepših bisera Vojvodine.
Očuvanje jezičkog identita, proučavanje narodnog blaga i neprekidna nadgradnja kulturnih ustanova omogućili su da Petrovac ostane neupitni simbol tradicije, obrazovanja i prosperiteta.
